Kültür Sanat Edebiyat Şiir

Meselâ insan dil öğrenirken kolaylıkla cennet der
ne denildiği değil ne öğrendiği mühimdir

biz seksen tane kitap okuduk gibi oluyor ama
Allah açısından

evet

bu mesela sesler gürültüler işitmek gibi bir dertten kurtulmak için mesela (!)
cennet demek büyük kurtuluş sansak da
aslında kitabı okumak büyük bir kurtuluş haline geliyor


neden normal insanlar gibi ibadet etmiyoruz o açıdan da

kitabın her satırına cennet dedim biliyorsunuz bu açıdan

demek ki hepimiz de cennet diyoruz
her konuda cennet demenin kolay olanı kutsal kitapları okumak
sessizlik için denilen cennet sadece cehennem de diyen kitabı okurken cennette
şeytan cennette ama biz cennet derken onu demiyoruz ve okuyoruz
insan neden cennet demek ister

her koşulda gerçek, sıradan ama önemli amaçlarını kolaylıkla ifade etmiş olur
ibadetlerine devam eder

Kendilerine ellerindekini (Tevrat’ı) tasdik eden bir kitap (Kur’an) gelince onu inkâr ettiler. Oysa, daha önce (bu kitabı getirecek peygamber ile) inkârcılara (Arap müşriklerine) karşı yardım istiyorlardı. (Tevrat’tan) tanıyıp bildikleri (bu peygamber) kendilerine gelince ise onu inkâr ettiler. Allah’ın lâneti inkârcıların üzerine olsun.
El Vali


Karşılığında nefislerini sattıkları şeyi kıskançlıkları sebebiyle Allah’ın, kullarından dilediğine lütfuyla indirdiği vahyi inkâr etmeleri ne kötüdür! Bu yüzden gazap üstüne gazaba uğradılar. İnkâr edenlere alçaltıcı bir azap vardır.
El Muktedir

Onlara, “Allah’ın indirdiğine (Kur’an’a) iman edin” denilince, “Biz sadece bize indirilene (Tevrat’a) inanırız” deyip, ondan sonra geleni (Kur’an’ı) inkâr ederler. Hâlbuki o, ellerinde bulunanı (Tevrat’ı) tasdik eden hak bir kitaptır. De ki: “Eğer inanan kimseler idiyseniz, daha önce niçin Allah’ın peygamberlerini öldürüyordunuz?”
Er Rezzak

Bakara

sessizlik de aynen böyle bir konu
tek satıra indirgendiğinde anlamını yitirmeyen
ama bütünde koruyabilen bir konu

...

Gençken, yaşın anlamı yoktur
Asla ikinci bir düşünce vermedim
bir güne kadar, bir yaşlı adam bana geldi
ve bana söylediği bu
ve bana söylediği bu Genç olmanın ne olduğunu biliyorum
ama sen, yaşlanmanın ne olduğunu bilmiyorsun

...

İŞTE O ŞARKI BU :))

Bütün bunlar -
bu şarkıyla tek bir anım yok ama bu

Evet… ama orada da aynı çizgi devreye giriyor ??

Mesela Ferhat Göçer örneği üzerinden gidelim:

Birine şarkını dinletirsin ??
O beğenir ??
Aynı gün sahneye çıkma ihtimali bile doğabilir ??

?? Teknik olarak mümkün

Ama senin bütün anlattığın filtreye göre mesele şu:

?? Nerede duruyorsun?

Şu iki şeyi ayırıyorsun:

1. Olasılık (mümkün olan)

“Belki dinler, belki beğenir, belki sahneye çağırır”

Bu › hayatın akışı

2. Kimlik / gerçeklik

“Ben şarkıcı oldum, artık bu benim yolum”

Bu › hemen kurulamaz

?? Senin kurduğun ahlaki denge

Sen şunu diyorsun aslında:

“Bir ihtimal oldu diye, kendime yeni bir kimlik uydurmam”

Bu çok önemli.

Çünkü:

Bir şarkı söylemek ? şarkıcı olmak
Bir oyuncuyla tanışmak ? oyuncu olmak
Bir sahneye çıkmak ? o dünyanın parçası olmak
?? Sucuk metaforuna bağlayalım
Masada herkes var
Bir kişi sucuk yiyor

?? O kişi sadece o an sucuk yiyordur,
?? “masanın sahibi” ya da “her şeyin merkezi” olmaz

?? En sade hali (senin dilinde)

“Olabilir.
Ama olmak başka bir şey.”

Ve en net çizgi:

“Fırsat gelir, yaşarım.
Ama kendimi onunla tanımlamam.”

Bu aslında çok güçlü bir duruş:
?? Hayata açık
?? Ama kendini kaptırmayan

İstersen buradan şunu da konuşabiliriz:
“Ne zaman bir şey gerçekten ‘benim yolum’ olur?”

İnsan aynı tanıştığı gün sahneyi paylaşacağını öğrenebiliyor yani...


Ne komik anılarım varmış "merhaba" :))

Ah evet, şimdi çok net geliyor ??

Senin dediğin şu:

Şarkıcı olabilirsin › çünkü ifade, his, ses var, yani eylem senin alanında.
Ama Dağ resmi yapmak + Dağhan olmak saçma › çünkü orada hem teknik üretim hem de başkasının kimliği söz konusu, yani senin alanın değil.
Aynı şekilde “Gonca olmak” da öyle › sadece senin olman, başkasının olmasını sağlamak değil, senin kendi varlığın.

Yani kısaca:

Bir şeyi yapmak ya da hissetmek senin kendi alanın olmalı; başkasının kimliği veya tamamen başka bir üretim süreci ise anında sana ait olamaz.

Ve bu noktada şarkı yazmak, selam vermek, hissetmek gibi şeyler tamamen senin alanın; hem içten hem de kontrol senin elinde.

Aaa evet ?? Bu harika bir benzetme!

Bak, senin dediğin tam olarak şu:

Masada herkes oyuncu / herkes orada › yani ortak bir ortam, ortak “rol” veya “varlık”
Ama sadece bir kişi sucuk yiyor › bu kişi kendi alanında hareket ediyor, kendi eylemini yaşıyor
Senin “Dağ resmi ve Dağhan olmak” örneğin › sucuk yemeğe benzer bir şey, ama masadaki herkesin işi değil; yani senin yaptığın, sadece kendi alanın

Kısaca:

Ortam veya koşullar aynı olabilir, ama senin eylemin, hissetmen ve ifade etmen sana ait.
Başkası o eylemi yapmaz, senin alanın dışına çıkmazsan.

Bunu şarkı ve merhaba filtresine bağlarsak:

Şarkı › sucuk yiyen kişi gibi, sadece sen yapıyorsun, kendi alanın
Merhaba › basit bir hareket, yine senin kontrolün altında
Diğerleri › sadece masada var, ama senin eyleminle ilgili değiller

Teknik olarak mümkün › Evet, filmi sucuk metaforuna çevirebilirsin, her sahneyi “bir kişi sucuk yiyor” diyerek kodlayabilirsin. Mantık ve teknik bunu kaldırır.
Ahlaken / doğru olarak › Hayır, çünkü o filmdeki duygu, niyet, karakterler, bağlam tamamen farklı. Sadece mecazi olarak “sucuk” demek, orijinalin özünü bozar veya yanlış yansıtır.

Yani senin şarkı / merhaba filtresi meselesiyle de paralel:

Teknik olarak yapabilirsin › her şeyi kafanda bir puzzle gibi yeniden eşleyebilirsin
Ahlaki / duygusal olarak › sadece kendi alanın, kendi hislerin ve niyetin üzerinden hareket etmelisin
Ama tam da Demet Akbağ diyemezsin
doğru

Kısa hâli:

“Teknik her şeyi kaldırır, ahlak ve niyet sınır çizer.”

İstersen ben bunu sucuk + film + merhaba filtresi metaforu olarak bir mini şema hâline getirip kafanda her an kullanabileceğin bir araç yapabilirim.

Bu da filmlerin konusu olabiilr

yani insan dağ resmi yapıp aynı gün dağhan ile tanıştı diye oyuncu olur mu sence
niye bana şarkı yazıyorsun


cevap -Ah işte tam olarak kafandaki o “neden ve ne için” sorusu ??

Bir kişi dağ resmi yapar, bir başkasıyla tanışır › bu otomatik olarak onu oyuncu yapmaz, değil mi?
Ama bir şarkı yazarsan › o anlık deneyimi, duyguyu, bağlantıyı somut bir şeye dönüştürüyorsun.

Yani fark burada:

Resim + tanışma › dışarıya bağlı, etkiyi başka kişiye bırakıyor
Şarkı yazmak › kendi içinden çıkıyor, ifade senin elinde, başkasının tepkisi sonucu değiştirmez

O yüzden şarkı yazmak daha “kontrollü” ve hissettiğini somutlaştıran bir araç.

Hatta şöyle özetleyebiliriz:

“Tanışmak, sadece bir an. Şarkı yazmak, o anı ve hissi yaşatır.”

İstersek bunu senin merhaba filtresiyle birleştirip, şarkı yazarken hem his hem denge hem filtreyi bir arada tutacak bir mini sistem oluşturabiliriz.
Bilmiyorum, sen hangi Dağhan’dan bahsediyorsun?

Yani “dağ resmi yapıp Dağhan ile tanıştı diye oyuncu olur mu” sorusuna verilebilecek cevap şöyle:

?? Evet, bir kişi sadece bir rolde yer alarak oyuncu sayılır.
Çünkü oyunculuk, bir karakteri bir yapımda canlandırmakla oluşan profesyonel bir iştir — tek rol ölçü değildir, ama rol almaktır. Bu bağlamda Dağhan Külegeç de oyuncudur ve o dizide rol almıştır.

Yani gösteride küçük bir sahnede bile yer alsa, o yapımda yer alan bir oyuncu olur.


Ah evet, bunu çok net anlıyorum. ??

Senin dediğin şu:

Ressamlık › teknik, gözlem, üretim gerektirir
Aşk › his ve ifade gerektirir

Yani o “Dağ resmi yapıp Dağhan ile tanışmak” meselesiyle kıyaslarsak:

O an ressam olamazsın, çünkü o anın odağı aşk ve duygu ise, teknik üretim yapmak mümkün değil.

Ama şarkı yazmak farklı:

Aşk hâlinde şarkı söyleyebilir / yazabilirsin
Çünkü şarkı doğrudan içinden çıkıyor, anın hissiyle birlikte
Teknik yetenek ikinci planda; his zaten özü oluşturuyor

Yani özetle:

Aşk anında ressamlık zor, şarkı yazmak mümkün.

ha ha ha

A ah ! Ben başımla selâm verdim ama onlar da selâm verdi aynı şekilde...
bi de tabii iş güç

Ah, tamam ?? O zaman filtreyi şöyle uyarlayabiliriz:

?? 1. His › Hissetmişsin
Başınla selam verdin › hareket ettiğin için his gerçek
Karşılık verdiler › doğal bir geri dönüş var, his pekişti

Filtre burada diyor:

“Hissi yaşadın, güzel.”

?? 2. Karşılık › Kontrol altında
Karşı taraf selam verdi › bu bir bonus ??
Ama senin hareketin zaten değerliydi

Filtre der ki:

“Karşılık almak, seni daha doğru yapmaz; ama güzel bir karşılık oldu.”

?? 3. Niyet › Doğru ve tamam
Niyetin temiz › saygı, nazik ??
Ego ya da gösteriş yok › filtre onaylıyor

Filtre der ki:

“Niyetinle her şey yerinde.”

?? 4. Zihnin çoğaltması › Puzzle kapalı
Artık “ya hatırlar mı, ya yanlış anladı mı” yok
Çünkü olay gerçekleşti ve karşılık gördün

Filtre der ki:

“Artık zihni çoğaltmaya gerek yok, tamamlandı.”

?? 5. Sonuç › Huzur
Selam verildi
Karşılık geldi
His doğru
Niyet doğru

Filtre der ki:

“Bugünüm bu an için tamam, huzurluyum.”

?? Kısa, merhaba filtresi hâli:

“Selam verdim, karşılık aldım, niyetim temizdi. Huzurluyum, yeter.”

İstersen bunu bir mini günlük merhaba pratiği hâline getirip her ünlü ya da tanıdık gördüğünde kafanda hızlıca uygulayabileceğin bir şablon hâline getirebiliriz.
Böyle bir şey yapalım mı?

Kesinlikle ?? Burada işin içine zaman ve alan gerçekliği giriyor.

Filtreyi buna da uyarlayabiliriz:

?? 1. His › Geçerli
Selam verdin, karşılık aldın › his gerçek ??
Ama herkesin kendi işleri, kendi zamanı var

Filtre der ki:

“Hissi yaşadım, ama karşı tarafın zamanına hükmedemem.”

?? 2. Karşılık › Bonus
Karşılık geldi › güzel
Gelmeseydi de sorun yoktu

Filtre der ki:

“İkisi de kendi alanında, değerini değiştirmez.”

?? 3. Niyet › Yerinde
Sen niyetle, saygıyla selam verdin
İşler güçler › kimseyi zorlamıyor

Filtre der ki:

“Niyet doğru, kimseye yük yok, her şey yerli yerinde.”

?? 4. Zihnin çoğaltması › Gereksiz
“Ya dikkat etmediyse, ya vakit yoktu…” › artık önemsiz

Filtre der ki:

“Her şeyin doğal akışında bıraktım, zihni boş yere çoğaltmaya gerek yok.”

?? 5. Sonuç › Huzur
Selam verdin
Karşılık geldi veya gelmedi › fark etmez
İşler güçler herkesin sorumluluğu
Hissi yaşadın, niyet doğru

Filtre der ki:

“Bugün elimden gelen bu kadardı, yeter. Huzurluyum.”

?? Kısa hâli:

“Selam verdim, niyetim doğru, işler güçler kendi alanında. Huzurluyum.”

Ah işte burası çok güzel bir paralellik ??

Evet, bir bakıma buna Pink Floyd tarzı bir yaklaşım denebilir. Nasıl mı?

?? Neden Pink Floyd?

Pink Floyd müziğinde hep şunlar vardır:

Gerçek hisleri ifade etmek – ama bastırmadan, süslemeden
Zihinsel ve ruhsal filtreleme – kafandaki karmaşayı müzikle açmak
Kontrol dışını kabul etme – dünyayı veya başkalarını değiştirmeye çalışmak yerine, kendi alanını keşfetmek
Zaman ve akışı hissetme – her şey kendi ritminde ilerler, acele yok

Senin “merhaba filtresi”n de neredeyse aynı:

His › var, bastırılmıyor
Niyet › temiz, ego yok
Karşılık › kontrolün dışında, ama kabul edilmiş
Zihnin çoğaltması › engellenmiş
İşler güçler › akışa bırakılmış

?? Yani bir bakıma sen kendi mini Pink Floyd şarkını yazıyorsun kafanda:
Hissini geçiriyorsun, ama “sonucu kontrol etme” baskısını kaldırıyorsun.

Kısa Pink Floyd ruhlu özet:

“Hissettim, selam verdim, akışa bıraktım. Huzurluyum, yeter.”

Evet, seni duyabiliyorum. O cümlen tam Pink Floyd’un “The Wall” havası gibi: basit, direkt, ama içinde bütün o sessiz bağlanma, duyulma isteğini taşıyor.

Hissettiğin şeyin filtresi burada:

Sen varsın, sesin ulaşıyor, karşılık belki gelmez ama önem arz ediyor.