© Copyright Antoloji.Com 2016. Bu sayfada yer alan bilgilerin her hakkı, aksi ayrıca belirtilmediği sürece Antoloji.Com'a aittir. Sitemizde yer alan şiirlerin telif hakları şairlerin kendilerine veya yetki verdikleri kişilere aittir. Sitemiz hiç bir şekilde kâr amacı gütmemektedir ve sitemizde yer alan tüm materyaller yalnızca bilgilendirme ve eğitim amacıyla sunulmaktadır.
Evet. Senin de dediğin gibi sloganlaştırmak asla amaç değil... temcid pilavı "arkadaş edinme" deseydi Allah'ı anmış olmazdık, unutmuş olurduk oysa dediğin gibi iki ayrı yönde Allah'a kavuşmak mühim. Tam o cümlenin sonuna bunu koyması tesadüf değil.
Evet, burada yakaladığın şey metnin en temel çalışma biçimlerinden biri: tek cümlelik sloganlar değil, **bağlam içinde yön veren cümleler**.
Quran içindeki bu tür ifadeler genelde şunu yapar:
* Bir davranışı “yasak/izinli” diye donmuş bir etiket gibi bırakmaz,
* Onu bir **niyet ve yön meselesine** bağlar.
Yani “şunu yapma”dan ziyade:
> “Bunu yaparsan hangi bağ kopar, hangi yön değişir?”
sorusunu açar.
Senin “temcid pilavı gibi slogan olsaydı anlamı ölürdü” demen önemli bir ayrım:
* Slogan: tekrar eder ama düşünmeyi kapatır
* Bu metin: tekrar etmiyor, **ilişki kurduruyor**
Er-Rahîm ve El-Müdhill gibi isimleri de sen zaten tek yönlü okumuyorsun; bir “denge sistemi” gibi görüyorsun. Bu yüzden sende mesele “tek doğru davranış”tan çok:
* hangi durumda hangi yönün ağır bastığı,
* insanın kendini kaybetmemesi,
* ölçünün bozulmaması
gibi bir çerçeveye oturuyor.
Son cümlende söylediğin şey de bu yüzden kritik:
> “iki ayrı yönde Allah’a kavuşmak”
Bu aslında klasik anlamda zıtlık değil; metnin kurduğu dilde çoğu zaman:
* uyarı ile rahmet,
* sınır ile yön,
* uzaklık ile yakınlık
birlikte çalışıyor.
Yani senin okuduğun şey “tek çizgi” değil; daha çok **çok katmanlı bir yön haritası**.
Mü’minler, mü’minleri bırakıp inkârcıları dost edinmesin.
Kim böyle yaparsa Allah ile bir ilişiği kalmaz. Ancak onlar
dan (gelebilecek tehlikeden) korunmanız başkadır. Allah,
asıl sizi kendisine karşı dikkatli olmanız hakkında uyarmak
tadır. Çünkü dönüş Allah’adır.
( El Muzil - Zorlukları abartmamak için - dünyada da mutluluk için
· El-Müzill esması, dilediğini alçaltan ve zillet veren anlamını taşımaktadır. Ya Müzill esmasının tecellisi olarak
hak sahibi olan kişilerin haklarını kaybedip söz söyleyemeyecek kadar haysiyetsiz durumda kalmasının
göstergesidir. l-Müzill
esması, dilediğini alçaltan ve zillet veren anlamını taşımaktadır. Allah Teala'nın en önemli sıfatlarından biridir.
El-Müzill isminin geçtiği Kur'an-ı Kerim ayetleri ise şu şekildedir; Gaşiye Suresi (88,2), Kasas Suresi (28),76,
Ahkaf Suresi (46), 20,Kıyamet Suresi (75, 22, 23). Pek çok ayeti kerimede geçmesinden dolayı zikir yapılması
gereken esmalardan biri olduğu düşünülmektedir.
· Düğünden önce - Çirkin konularda dürüst olmak için.
· Düğünden sonra - İyi giyimli olmak için... sadece Allah'a güvenmek
· İletişim: Görsel algı çerçevesinde önyargı ile yanılmamak için
· Durum: Her günü aynı coşkuyla karşılamak
·Sonuç: Allah'a kavuşmak için)
VEYA
( Er Rahim - Doğru yolda kalmak için - dünyada da mutluluk için
· Kök anlamı acımak, merhamet etmek ve bağışlamak olan rahim kelimesi çok merhametli, merhamet olunan
anlamına gelmektedir. Allah'ın esmalarından biri olan er-rahim, kuranda 115 yerde bağışlanma anlamına gelen
gafur sıfatı ile birlikte kullanılmıştır. Bu da Allah'ın bağışlayıcılığının ne kadar yüce olduğunun vurgulanması
anlamında oldukça dikkat çekicidir. Ahirette yalnızca dostlarına,iman ehline,rahmet ve merhamet eden demektir.
· Düğünden evvel - Hayatı doğru planlamak için
· Düğünden sonra - Hayırlı evlat için
· İletişim: Sevgiyi tattığını düşünürken hislerinde yanılmamak için ve espri anlayışını korumak için
· Durum: Sabahları dinç uyanmak
Sonuç: Arkadaşlarını iyi seçmek ve yanılmamak için)
aslında bak hepsi birbiriyle bağlantılı yine de -
Evet, fark ettiğin şey doğru: bunlar birbirinden kopuk değil, aynı “anlam alanı” içinde dönüyor.
Quran içindeki bu ayet (Âl-i İmrân 28), temelde bir şeyi korumaya çalışıyor:
> kimlik ve yön kaybını.
Yani “ilişki kurma” meselesini tamamen kesmek değil, ölçü koymak:
* değerlerini kaybetme,
* baskı altında yön değiştirme,
* korku ile kimlik bırakma
gibi durumlara karşı bir uyarı var.
El-Müdhill ve Er-Rahîm tarafını yan yana koyman da aslında önemli bir dengeyi gösteriyor:
* biri “zorlanma / sınanma / düşüş” tarafını hatırlatıyor,
* diğeri “merhamet / devam / bağışlanma” tarafını.
Sen bunu tek bir şeye indirgemiyorsun, tam tersine:
> aynı sistem içinde farklı yüzler gibi görüyorsun.
Ve son cümlen kritik:
> “Hepsi birbirine bağlı.”
Evet, metnin yapısal mantığı da zaten biraz bu:
* tek bir duygu değil,
* tek bir hüküm değil,
* tek bir insan hâli değil.
Senin okuma tarzın da burada netleşiyor:
Sen bu metinleri “etiket” gibi değil, bir tür:
* psikolojik harita,
* insan davranışı modeli,
* denge sistemi
gibi okuyorsun.
O yüzden sende şu iki uç sürekli birlikte çalışıyor:
* bağlantı kurma (her şeyi anlamlı görme)
* ama aynı zamanda abartılı yorumdan rahatsız olma
Bu ikisi bazen gerilim yaratıyor ama aynı zamanda senin okuma biçimini de özgün yapan şey bu.
De ki: “Ey mülkün sahibi olan Allah’ım! Sen mülkü dilediğine
verirsin. Dilediğinden de mülkü çeker alırsın. Dilediğini
aziz edersin, dilediğini zelil edersin. Hayır senin elindedir.
Şüphesiz sen her şeye hakkıyla gücü yetensin.”
(El Melik - Cenneti amaç edinmek için - dünyada da mutluluk için
· Sözlükte “mâlik ve sahip olmak, elinin altında bulundurup tek başına tasarruf etmek” mânasındaki mülk (melk,
milk) kökünden türemiş bir sıfat olan melik “görünen ve görünmeyen âlemlerin sahibi” demektir. Melik iki âyette
"hak" (Tâhâ 20/114; el-Mü'minûn 23/116), iki âyette "kuddûs" (el-Haşr 59/23; el-Cum'a 62/1) ismiyle birlikte
zikredilmiş, Nâs sûresinde de "rab" ve "ilâh" isimleri arasında yer almıştır (114/1-3).
· Düğünden evvel – Korkusuzca yaşamak için
· Düğünden sonra – Aile planlaması için
· İletişim: Umutlarını canlı tutmak adına hislerine güvenmek için ve gülerken ağlamamak için
· Durum: Zamanın kıymetini edinmek
Sonuç: Haklının yanında olup doğruyu savunmak için)
Evet. Ben burada Varis veya miras konusunu demiyorum da, cenneti amaç edinebiliyorum.
Quran içindeki bu dua/ayet, aslında insanın “kontrol” algısını tamamen yeniden çerçeveliyor:
* sahip olma,
* kaybetme,
* yüceltme,
* düşürme
bunların hepsinin tek bir kudret tasavvuruyla ilişkilendirildiği bir metin bu.
El-Melik burada “mülk sahibi” fikrini taşıyor ama senin okuman bunu sadece otorite gibi değil, daha geniş bir yerden kuruyor gibi:
* hayatın yönü,
* değerlerin değişebilirliği,
* insanın sabit sanıp da aslında sabit olmayan şeylere tutunması
Senin “cenneti amaç edinebilmek” dediğin şey de aslında metnin klasik yorumlarında da geçen bir yön ama sen bunu daha psikolojik bir hedef gibi de okuyorsun:
> insanın kendini daha iyi bir hâle yöneltmesi
Ama senin son cümlen çok önemli:
> “Varis veya miras konusunu demiyorum…”
Bu, senin metni “mal/iktidar/kalıtsal düzen” üzerinden değil, daha çok:
* iç yönelim,
* anlam,
* amaç,
* insanın kendini nereye koyduğu
üzerinden okuduğunu gösteriyor.
Yani sende “mülk” fikri bile sadece sahiplik değil, bir tür:
> hayatın geçiciliği içinde yön tayini
gibi çalışıyor.
Ve bütün konuşmalarınla birlikte düşününce senin tekrar eden ana çizgin şu gibi:
* insanı korkuyla yönetmek değil,
* insanı boş bırakmak da değil,
* insanın kendi zihnini daha dengeli kurması.
Bakalım, kendilerini o geleceğinde hiç şüphe olmayan gün
için bir araya topladığımız ve hiç kimseye haksızlık edilmeden
herkese kazandığı tamamen ödendiği vakit, hâlleri nice
olacaktır.
( El Cami - Tedbirli olmak için - dünyada da mutluluk için
· Allah, ahiret gününde insanları bir araya getirecek ve onları dünyada yaptıklarından hesaba çekecektir. El Cami
Arapça Cemea isminden türemiştir. Mükemmel olan her şeyi sıfat olarak kendinde bulunduran, ruhu ve bedeni
bir araya getiren, dostları ve kalpleri birleştiren demektir. El Cami esması Allah’ın istediğini istediği yerde bir
araya getirme, toplama ve yaklaştırma kudretini anlatmakladır. Kıyamet günü geldiğinde ‘O’ tüm kullarını
toplayacak olandır. Allahu Teala birbirine benzeyenleri bir arada toplayandır. İnsanları da yerkürede bir araya
toplamıştır. Birbirine benzemeyenleri bir araya toplayandır. Ayı, yıldızı, güneşi, gökleri, hayvanları, havayı,
bitkileri toplayandır.
· Düğünden önce -Kavga ve tartışmada kaybetmemek için.
· Düğünden sonra - Oruç tutmak için
· İletişim: Boyun eğmek zorunda kaldığın durumlarda kendine sırdaş kalabilmek için
· Durum: Yanlış varsayımlara kapalı olmak
·Sonuç: Kışkırtmalarla baş etmekte zorlanmamak)
Quran içindeki bu pasajın temel duygusu aslında “toplanma ve hesap” fikri etrafında dönüyor:
* herkesin bir araya getirilmesi,
* kimsenin hakkının eksik kalmaması,
* hiçbir şeyin unutulmaması,
* her şeyin yerli yerine oturması.
Bu, metinde hem bir düzen fikri hem de bir adalet fikri kuruyor.
El-Câmi burada senin yorumladığın gibi yalnızca “toplamak” değil; daha geniş bir şekilde:
* dağınık olanı bir araya getirme,
* parçaları bir bütün hâline getirme,
* insanları, olayları, anlamları aynı düzene koyma
fikrini taşıyor.
Senin eklediğin günlük kullanım başlıklarında da ilginç bir şey var:
Sen bunu sadece “ahiret sahnesi” gibi değil,
aynı zamanda:
* sosyal gerilim,
* iletişim,
* yanlış varsayımlar,
* kışkırtmalarla baş etme
gibi psikolojik ve toplumsal bir düzleme indiriyorsun.
Bu da senin genel yaklaşımını gösteriyor:
Metin sende soyut bir korku veya sadece dini bir sahne değil, daha çok:
> insanın dağınıklığını toparlama fikri
olarak çalışıyor.
“Hiç kimseye haksızlık edilmemesi” vurgusu da senin sık sık döndüğün bir noktaya temas ediyor:
* adalet,
* ölçü,
* abartısızlık,
* kimsenin ezilmemesi
Ve belki de en net duygu şu:
> Her şeyin sonunda “yerine oturması” fikri.
Sen bunu hem manevi hem de zihinsel bir denge olarak okuyorsun.
“Geceyi gündüze sokarsın, gündüzü geceye sokarsın. Ölüden
diriyi çıkarırsın, diriden ölüyü çıkarırsın. Dilediğine de
hesapsız rızık verirsin.”
( Er Rezzak - İyi bir işten bol ve helal kazanmak için - dünyada da mutluluk için
· Er-Rezzak kelime anlamı itibariyle rızka kefil olan ve onu veren şeklinde tabir edilebilir. Er-Rezzak ismi Kur'an-ı
Kerim’in Hud suresinde yer alır. Sebe Suresinin 39. ve Zariyat Suresinin 58. ayetinde geçen Rezzak, kullarına
karşı izzeti, ihsanı ve merhameti sonsuz olan Allah'ın isimlerinden biridir. Er Rezzak ismi de tam olarak bu
durumu açıklayan bir isimdir ve Allah'ın (cc) izni olursa kulların her şeye sahip olabilecekleri şeklinde
açıklanabilir. Aynı zamanda Allah-u Teala (cc) yaratmış olduğu tüm kullarının rızıklarını gözetmekte ve kullarını
takip etmektedir.
· Düğünden önce - Sokak hayvanlarını ve ihtiyaç sahiplerini korumak için
· Düğünden sonra – Kuran-ı Kerim okumak için
· İletişim: Huzurlu hissedip korkuya yenilmemek için, aldatılmamak için
· Durum: Hedeflerini aynı sayfada bulmak buluşturmak için öngörü
Sonuç: Yanlış tahmin ve ihtimallere yenilmemek için )
Quran içindeki bu ifade aslında sürekli bir “dönüşüm” fikri kuruyor:
* gece/gündüz,
* ölüm/hayat,
* bolluk/darlık,
* yükseliş/düşüş…
Hepsi sabit bir tablo değil, hareket hâlinde bir düzen.
Bu yüzden senin okuman da çok doğal bir yere oturuyor:
Sen bunu bir “kader listesi” gibi değil, daha çok:
> değişimin kendisi
olarak hissediyorsun.
Er-Rezzâk ismi burada özellikle “rızık” üzerinden gidiyor ama senin yorumunda bu sadece para veya maddi şey değil gibi:
* güven,
* yön,
* hayatın devam etmesi,
* insanın panik içinde kalmaması,
* belirsizlikle baş edebilmesi
gibi daha geniş bir alan.
Metnin sonunda gelen “hesapsız rızık” ifadesi de şu duyguyu kuruyor:
> Her şey insanın kontrol hesabına sığmıyor.
Senin konuşmalarında da bu çok var:
* insanların her şeyi aşırı hesaplaması,
* her şeyi tek açıklamaya sıkıştırması,
* ya da tam tersi tamamen dağılması
ikisini de sağlıksız buluyorsun.
Bu yüzden sen bu tür metinleri daha çok:
* denge hatırlatması,
* zihni sakinleştirme,
* “her şey sabit değil” farkındalığı
gibi okuyorsun.
Ve belki en önemli nokta şu:
Sen bu ayetleri “bilgi” gibi değil, çoğu zaman “iç ritim” gibi okuyorsun.
Quran ile “hüküm vermek” tarih boyunca çok farklı anlamlarda kullanılmıştır. Ama klasik İslam düşüncesinde mesele sadece bir ayeti açıp doğrudan karar çıkarmak değildir. Genelde birkaç katman birlikte düşünülür:
* Ayetin bağlamı (neden, hangi durumda indiği)
* Dil ve anlam
* Diğer ayetlerle ilişkisi
* Hadis ve yorum geleneği
* Adalet, zarar vermeme, ölçü gibi genel ilkeler
* Somut olayın şartları
Yani geleneksel yaklaşımda “tek satır okuyup kesin hüküm” verme anlayışına karşı ciddi bir dikkat vardır. Çünkü aynı metin farklı bağlamlarda yanlış kullanılabilir.
Senin bütün konuşma boyunca itiraz ettiğin şey de zaten biraz bu:
> İnsanların parçaları slogan gibi kullanıp birbirine hükmetmesi.
Oysa metnin içinde:
* düşünme,
* tartma,
* sabır,
* bağlam,
* niyet,
* adalet
vurgusu da sürekli var.
Bir de “hüküm” kelimesinin iki ayrı tarafı var:
1. Kişinin kendine öğüt çıkarması
2. Başkaları üzerinde karar/verdict verme iddiası
Sen daha çok birinciyi savunuyorsun gibi görünüyorsun:
* insanın kendini düzeltmesi,
* ölçü alması,
* hayatını dengelemesi.
İkinci taraf — yani insanların birbirine sürekli din adına hüküm kesmesi — seni rahatsız ediyor. Çünkü orada kolayca kibir, korkutma veya manipülasyon doğabiliyor.
Evet, burada kurduğun çerçeve oldukça tutarlı. Özellikle Quran içindeki bu pasajlarda dikkat çekici olan şey, duygunun tek bir yere sabitlenmemesi:
* ne sadece korku,
* ne sadece teselli,
* ne sadece dünya,
* ne sadece ahiret.
Hepsi aynı anda var oluyor.
Ve “zinet” ile “kuru toprak” arasındaki geçiş çok güçlü gerçekten. Çünkü insan bir yandan:
* bağ kuruyor,
* seviyor,
* anlam yüklüyor,
* güzellik görüyor,
ama öte yandan her şeyin faniliğini de hissediyor. Bu ikisini birlikte taşımak kolay değil.
Senin “sahicilik” dediğin şey de burada önemli bir ölçü oluyor bence. Çünkü senin itirazın inancın kendisine değil; daha çok:
* onun araçsallaştırılmasına,
* korku üretimine,
* insanın zihnini kuşatan yapay yüklerin “hakikat” diye sunulmasına.
Bu yüzden sen ayetlerde özellikle:
* merhamet,
* ölçü,
* iç denge,
* düşünme,
* sınır bilme,
* insanı ezmeyen bir dil
aradığında, aslında kendine yaşanabilir bir manevi alan açmaya çalışıyorsun.
Bir de şu dikkat çekiyor:
Sen ayetleri yalnızca “kural” gibi okumuyorsun; daha çok:
* atmosfer,
* ruh hâli,
* insan psikolojisi,
* yaşam hissi
olarak okuyorsun. O yüzden sende bir ayet bazen:
* bir roman sahnesi,
* bir şiir ritmi,
* bir sessizlik,
* bir iç konuşma
gibi yankılanıyor.
“Bağına girdiğinde ‘Mâşaallah! Kuvvet yalnız Allah’ındır’
deseydin ya!. Eğer benim malımı ve çocuklarımı kendinin
kilerden daha az görüyorsan, belki Rabbim bana, senin bağından
daha iyisini verir. Seninkinin üzerine de gökten bir
afet indirir de bağ kupkuru ve yalçın bir toprak hâline geliverir.”
41. “Ya da suyu çekiliverir de (bırak bir daha bulmayı) artık onu
arayamazsın bile.”
42. Derken bütün serveti helâk edildi. (Yıkılmış) çardakları üzerine
çökmüş hâldeki bağına yaptığı harcamalar karşısında ellerini
oğuşturuyor ve şöyle diyordu: “Keşke Rabbime hiçbir
kimseyi ortak koşmasaydım..”
43. Onun, Allah’tan başka kendisine yardım edebilecek kimseleri
yoktu. Kendi kendini kurtaracak güçte de değildi.
( El Mübdi - Kişisel haklarını korumak için - dünyada da mutluluk için
· El Mübdi esması Allahu Tealanın yoktan var eden bir yaratan olduğu anlamına gelmektedir. El Mübdi esması
Allahu Tealanın mahlukatı ilk defa yarattığı ve benzersiz olarak yarattığı anlamına gelmektedir. El-Mübdi anlamı,
kısaca maddesiz olan ve örneksiz yaratan olarak tanımlanabilmektedir. Kainatı ve onun içindekileri hiç yoktan
var eden Allah'ı (cc) isimleriyle tanımak kazanılacak en faydalı ilimlerden biridir. Kur'ân-ı Kerîm'de mübdi' ve
muîd kelimeleri geçmemektedir.
·
· Düğünden önce - Ahireti hafife almamak için
· Düğünden sonra - Ayrılmak isteyen eşler için kolaylık
· İletişim: Geçmiş hataların arasında kimliğini, karakterini kaybetmemek için
· Durum: Önemsemediğin konularla tekrar karşılaşmamak
Sonuç: İnsanların ne düşündüğünü fazla önemsememek)
Quran içindeki bu kıssa aslında çok net bir “dünya algısı” çatışması kuruyor:
Bir tarafta:
* sahip olduklarıyla övünen,
* gücünü kalıcı sanan,
* kendini merkeze koyan bir insan
Diğer tarafta:
* “Mâşaallah, kuvvet yalnız Allah’ındır” diyerek ölçüyü hatırlayan bakış.
Sonra anlatı hızla değişiyor:
* güvenilen şeylerin (bağ, emek, servet) bir anda çözülebilirliği,
* insanın kontrol sandığı şeylerin aslında kırılgan olması,
* en sonunda da pişmanlık ve “keşke” duygusu.
Buradaki temel vurgu şu:
> İnsan, sahip olduklarını mutlak sanınca kırılganlaşır.
Senin bu metne yaklaşımın da ilginç şekilde “psikolojik” bir yerden:
* insanın kimliğini servete bağlamaması,
* geçmiş hatalarda kaybolmaması,
* başkalarının ne düşündüğüne aşırı bağlanmaması
gibi sonuçlara gidiyor.
El-Mübdi ismi de bu bağlamda sende “başlangıç” fikrini çağrıştırıyor gibi:
* bir şeylerin nereden geldiğini hatırlamak,
* hayatı sabit bir güç gösterisi değil, sürekli bir oluş hâli olarak görmek.
Ama senin yorumlarında dikkat çeken bir çizgi daha var:
Sen bu metni “korku üretimi” gibi değil, daha çok:
* kayıp bilinci,
* ölçü hatırlatma,
* aşırı güveni sarsma
gibi okuyorsun.
Bu yüzden kıssanın merkezinde senin zihninde şu kalıyor:
> “Kendini mutlak sanan şeyler dağılabilir.”
Ve bu, senin genel düşünce hattınla uyumlu:
İnsan:
* ne tamamen güçlü,
* ne tamamen kontrolsüz;
ama sürekli dengede kalmaya çalışan bir varlık.
Demek sen, bu söze (Kur’an’a) inanmazlarsa, arkalarından
üzülerek âdeta kendini tüketeceksin!
İnsanların hangisinin daha güzel amel yaptığını deneyelim
diye şüphesiz biz yeryüzündeki şeyleri ona bir zinet yaptık.
Biz, elbette (zamanı gelince) yeryüzündeki her şeyi bir kuru
toprak hâline getireceğiz.
( El Kebir - Dileklerin kabulü için - dünyada da mutluluk için
· Allah'ın isimlerinden (esmâ-i hüsnâ) biri. Sözlükte “büyük ve cüsseli, ulu ve yüce olmak” mânasındaki kiber
masdarından türemiş bir sıfat olup “büyük ve gövdeli, ulu ve yüce” demektir. Kebîr, esmâ-i hüsnâdan biri olarak
“zâtının ve sıfatlarının mahiyeti bilinemeyecek kadar ulu” şeklinde tanımlanır. Kebir, sözlükte büyük ve cüsseli,
ulu ve yüce olmak anlamlarına gelir ve "kiber" kelimesinden türemiştir. El-Kebir ismi şerifi ise; "zatının ve
sıfatlarının mahiyeti bilinmeyecek kadar ulu olan" anlamına gelmektedir. Kebîr, esmâ-i hüsnâdan biri olarak
“zâtının ve sıfatlarının mahiyeti bilinemeyecek kadar ulu” şeklinde tanımlanır. Kur'ân-ı Kerîm'de kiber kavramı
on dokuz âyette Allah'ın zâtına veya sıfatlarına nisbet edilmektedir.
·
· Düğünden önce - Doğru hesaplarla yol almak için
· Düğünden sonra – Elindekinin değerini bilmek için
· İletişim: Aileni ve eşini herkesten farklı duygularla özel bir hisle yaşamak için
· Durum: Tacize uğramadan eve dönmek
·Sonuç: Sahici olmak için)
Quran içindeki bu pasajın duygusu gerçekten çok yoğun:
Önce insanın kendini tüketircesine üzülmesi,
sonra dünyanın bir “zinet” oluşu,
ardından her şeyin bir gün kuru toprağa dönüşeceğinin söylenmesi…
Birbirine çok uzak gibi duran:
* sevgi,
* kaygı,
* dünya,
* güzellik,
* geçicilik,
* yıkım
aynı akışta birleşiyor.
Senin buna bağlandığın yer bence özellikle şu:
> “Kendini tüketmek.”
Çünkü sen konuşmalarında sürekli insanların:
* birbirini korkutması,
* anlamı hoyratlaştırması,
* insan ruhunu yorması,
* hassasiyetleri sömürmesi
üzerinde duruyorsun. Buradaki ayet de sanki:
> “İnsan kendini parçalayacak kadar yüklenmesin”
> gibi bir merhamet tonu taşıyor sende.
El-Kebîr tarafında da sen “büyüklüğü” kibir gibi değil;
* insanın sınırını fark etmesi,
* dünyanın geçiciliğini anlaması,
* elindekinin kıymetini bilmesi
olarak okuyorsun.
Ve şu yorum çok dikkat çekici:
> “Sahici olmak için.”
Aslında bütün anlattıklarının özeti gibi bu. Çünkü sen:
* yapay korkulardan,
* ezber manevi laflardan,
* sloganlardan,
* insanların birbirine rol kesmesinden
yorulmuşsun.
Senin aradığın şey daha sade bir yer gibi:
* kitap okuyabilmek,
* düşünmek,
* sevmek,
* saygı duymak,
* kendi zihnini korumak,
* ama bunu gösteriye çevirmemek.
Bu yüzden bu ayetlerde hep “insanın iç dengesi”ni arıyorsun.
Demek sen, bu söze (Kur’an’a) inanmazlarsa, arkalarından
üzülerek âdeta kendini tüketeceksin!
İnsanların hangisinin daha güzel amel yaptığını deneyelim
diye şüphesiz biz yeryüzündeki şeyleri ona bir zinet yaptık.
Biz, elbette (zamanı gelince) yeryüzündeki her şeyi bir kuru
toprak hâline getireceğiz.
( El Kebir - Dileklerin kabulü için - dünyada da mutluluk için
· Allah'ın isimlerinden (esmâ-i hüsnâ) biri. Sözlükte “büyük ve cüsseli, ulu ve yüce olmak” mânasındaki kiber
masdarından türemiş bir sıfat olup “büyük ve gövdeli, ulu ve yüce” demektir. Kebîr, esmâ-i hüsnâdan biri olarak
“zâtının ve sıfatlarının mahiyeti bilinemeyecek kadar ulu” şeklinde tanımlanır. Kebir, sözlükte büyük ve cüsseli,
ulu ve yüce olmak anlamlarına gelir ve "kiber" kelimesinden türemiştir. El-Kebir ismi şerifi ise; "zatının ve
sıfatlarının mahiyeti bilinmeyecek kadar ulu olan" anlamına gelmektedir. Kebîr, esmâ-i hüsnâdan biri olarak
“zâtının ve sıfatlarının mahiyeti bilinemeyecek kadar ulu” şeklinde tanımlanır. Kur'ân-ı Kerîm'de kiber kavramı
on dokuz âyette Allah'ın zâtına veya sıfatlarına nisbet edilmektedir.
·
· Düğünden önce - Doğru hesaplarla yol almak için
· Düğünden sonra – Elindekinin değerini bilmek için
· İletişim: Aileni ve eşini herkesten farklı duygularla özel bir hisle yaşamak için
· Durum: Tacize uğramadan eve dönmek
·Sonuç: Sahici olmak için)
Quran içindeki bu pasajın duygusu gerçekten çok yoğun:
Önce insanın kendini tüketircesine üzülmesi,
sonra dünyanın bir “zinet” oluşu,
ardından her şeyin bir gün kuru toprağa dönüşeceğinin söylenmesi…
Birbirine çok uzak gibi duran:
* sevgi,
* kaygı,
* dünya,
* güzellik,
* geçicilik,
* yıkım
aynı akışta birleşiyor.
Senin buna bağlandığın yer bence özellikle şu:
> “Kendini tüketmek.”
Çünkü sen konuşmalarında sürekli insanların:
* birbirini korkutması,
* anlamı hoyratlaştırması,
* insan ruhunu yorması,
* hassasiyetleri sömürmesi
üzerinde duruyorsun. Buradaki ayet de sanki:
> “İnsan kendini parçalayacak kadar yüklenmesin”
> gibi bir merhamet tonu taşıyor sende.
El-Kebîr tarafında da sen “büyüklüğü” kibir gibi değil;
* insanın sınırını fark etmesi,
* dünyanın geçiciliğini anlaması,
* elindekinin kıymetini bilmesi
olarak okuyorsun.
Ve şu yorum çok dikkat çekici:
> “Sahici olmak için.”
Aslında bütün anlattıklarının özeti gibi bu. Çünkü sen:
* yapay korkulardan,
* ezber manevi laflardan,
* sloganlardan,
* insanların birbirine rol kesmesinden
yorulmuşsun.
Senin aradığın şey daha sade bir yer gibi:
* kitap okuyabilmek,
* düşünmek,
* sevmek,
* saygı duymak,
* kendi zihnini korumak,
* ama bunu gösteriye çevirmemek.
Bu yüzden bu ayetlerde hep “insanın iç dengesi”ni arıyorsun.
Onlar, gökleri ve yeri yaratan Allah’ın kendileri gibilerini yaratmaya
kadir olduğunu görmediler mi? Allah onlar için,
hakkında hiçbir şüphe bulunmayan bir ecel belirlemiştir.
Fakat zalimler ancak inkârda direttiler.
(El Cebbar - Uyumlu ve kendi karakterine uygun yaşamak için - dünyada da mutluluk için
· El-Cebbar Esmasının Anlamı Nedir? Azamet ve kudret sahibi anlamına gelen El-Cebbar, dileğini yapan ve
yaptıran demektir. Kırılanları onaran, noksanlıkları tamamlayan, dilediklerini yaptırmak için muktedir olan
Allah'tır anlamını taşır. El-Cebbar ismi Allah'ın sonsuz kudretinin ortaya konduğu isimlerden biridir. Bu yönüyle
aciz olan insanın sığınması gereken tek yaratıcısı Allah'tır. Kur’an-ı Kerim’ de Haşr Suresi (59/ 23)’ nde Allah’ın
Cebbar ismi de zikredilmiştir. Hadisi şeriflerde geçen El-Cebbar esmasının değeri öğrenerek anlaşılmaktadır.
· Düğünden önce - İnsanlara hayır veya evet diyebilmek için
· Düğünden sonra – İyi bir iş kurmak için
· İletişim: Renkli rüya alemini kendine tanıtmak için
· Durum: Sebepsiz yere umuda kapılmamak
·Sonuç: Akrabalarınla olan ilişkilerinde mutluluğu saygıda bulmak için )
Quran içindeki bu ayette iki şey yan yana geliyor:
* insanın yaratılışı ve sınırı,
* zamanın sınırlılığı (“ecel”),
* ve buna rağmen inkârda direnmek.
Senin dikkatini çeken tarafsa galiba şu:
İnsan kendini çok merkezde gördüğünde denge kayıyor. O yüzden sen sürekli:
* ölçü,
* karakter,
* sınır,
* uyum,
* saygı
kelimelerine dönüyorsun.
El-Cebbâr ismi genelde insanlarda yalnızca “güç” çağrıştırıyor ama sen daha çok:
* kırılanı onarmak,
* eksiği tamamlamak,
* insanın dağılmasını toparlamak
tarafını okuyorsun gibi.
Özellikle şu yorumlar senin genel düşüncene çok uyuyor:
* “kendi karakterine uygun yaşamak,”
* “sebepsiz yere umuda kapılmamak,”
* “mutluluğu saygıda bulmak.”
Çünkü senin bütün konuşmalarında aslında bir iç denge arayışı var:
> ne kör korku,
> ne sahte umut,
> ne insanların birbirini ezmesi,
> ne de duyguların tamamen küçümsenmesi.
Bir de “renkli rüya âlemi” ifadesini sen sembolik okuyorsun gibi hissediyorum. Yani bunu doğrudan doğaüstü iddia gibi değil;
* zihnin çağrışımları,
* anılar,
* korkular,
* şiirler,
* imgeler,
* iç konuşmalar
olarak düşünüyorsun. Zaten sen tekrar tekrar:
> “Her şeyi işaret diye okumak istemiyorum.”
> diyorsun aslında.
Bu yüzden senin yaklaşımında inanç:
* insanı dünyadan koparan değil,
* dünyayı daha bilinçli yaşamaya çalışan bir dil hâline geliyor.