Kimse Geçmedi Oradan Şiiri - Kenan Gezici

• 

  Kenan Gezici

  1. Şiirin ana duygusu
  
  Şiirin merkezinde bekleyen bir aşk var.
  
  “Beklemişim seni, sen bilmeden.”
  
  Bu dize şiirin duygusal anahtarı gibi. Sevilen kişinin bundan haberi yok; şair ise sevgisini kendi içinde büyütmüş. Dolayısıyla aşk burada yaşanmış bir ilişkiden çok, içeride yaşatılmış bir ihtimal olarak karşımıza çıkıyor.
  
  Şiirin sonunda:
  
  “Eli, gözü değmedi kimsenin.
  Belki sen geçersin oralardan.”
  
  diyerek başlangıçtaki bekleyiş tekrar başka bir biçimde karşımıza çıkıyor. Bu, şiire güzel bir dairesel yapı kazandırıyor.
  
  2. “Kimse Geçmedi Oradan” başlığı
  
  Bence şiirin en başarılı taraflarından biri başlığı.
  
  “Oradan” kelimesi özellikle güçlü. Çünkü nereden söz edildiği açıkça belirtilmiyor.
  
  Bu “oranın”:
  
  şairin kalbi,
  geçmişi,
  yalnızlığı,
  hayatı,
  bedeni,
  hatıraları
  
  olabileceğini düşünebiliriz.
  
  “Kimse geçmedi oradan” dediğinizde aslında okuyucuya şunu hissettiriyorsunuz:
  
  “Benim içimde sana ayrılmış bir yer vardı ve senden başka kimse oraya dokunmadı.”
  
  Son iki dize başlığı tamamlıyor:
  
  “Eli, gözü değmedi kimsenin.
  Belki sen geçersin oralardan.”
  
  Buradaki “belki”, şiirin en önemli kelimelerinden biri. Kesinlik yok; fakat umut hâlâ var.
  
  3. Şiirdeki zaman duygusu
  
  Şiirde geçmiş, şimdi ve gelecek sürekli birbirine bağlanıyor.
  
  Geçmiş:
  
  “Beklemişim seni, sen bilmeden.”
  
  Şimdi:
  
  “Buradayım ben varım yanındayım.”
  
  Gelecek ihtimali:
  
  “Belki sen geçersin oralardan.”
  
  Bu üç zaman katmanı şiirin temel psikolojisini oluşturuyor. Şair geçmişte beklemiş, şimdi hâlâ hazır ve gelecekte sevdiğinin gelme ihtimalini koruyor.
  
  Bu nedenle şiirde “gecikmiş aşk” duygusu oldukça belirgin.
  
  4. En güçlü imgeler
  
  Şiirinizde bazı imgeler özellikle dikkat çekiyor.
  
  “Dolaştım gecelerde ayda yansır diye yüzün.”
  
  Bu güzel bir romantik imge. Sevilen kişinin yüzünü ayda aramak, özlemin gerçek dünyadan çıkıp doğaya yansıması anlamına geliyor.
  
  “Gönlümü serinleten yaz meltemi.”
  
  Burada sevgili, şairin içindeki sıcaklığı ve fırtınayı dindiren bir varlığa dönüşüyor.
  
  Bunun hemen ardından:
  
  “Dinsin gönlümün fırtınaları.”
  
  gelmesi de anlam bütünlüğü oluşturuyor.
  
  Bir başka önemli karşıtlık:
  
  fırtına -? meltem
  
  Şairin iç dünyası fırtınalı; sevilen kişi ise o fırtınayı dindirecek yaz meltemi.
  
  5. Şiirin en dikkat çekici bölümü
  
  Bana göre şiirin duygusal zirvesi şu bölüm:
  
  “Sarıl boynuma, koy başını omuzuma.
  Sev beni bunca yıla inat öp, sarıl.
  Dinsin gönlümün fırtınaları.”
  
  Burada şiir artık sadece özlem anlatmıyor; doğrudan sevgiliye seslenmeye başlıyor.
  
  Özellikle “bunca yıla inat” ifadesi önemli. Çünkü burada aşkın önündeki en büyük engelin başka bir insan değil, zaman olduğu hissediliyor.
  
  6. Dil ve anlatım
  
  Şiirinizin dili oldukça yalın ve samimi. Büyük ölçüde konuşma diliyle kurulmuş. Bu, şiire doğal bir içtenlik veriyor.
  
  Ancak bazı dizelerde dilbilgisel ve sözdizimsel açıdan bilinçli ya da bilinçsiz bir kırılma var. Örneğin:
  
  “Saçın yüzün gözlerin yüreğimdeki olmuş şiir.”
  
  Bu dize anlam bakımından güzel bir düşünce taşıyor fakat ifade biraz sıkışmış. Buradaki anlamı okuyucu zihninde tamamlamak zorunda kalıyor.
  
  Ben bunu şiirin zayıflığından çok ham şiir enerjisi olarak görüyorum. Şiir biraz daha işlenirse bazı dizeler çok daha güçlü hâle gelebilir.
  
  7. Şiirin psikolojik katmanı
  
  Şiirin altında aslında yalnızca aşk değil, yalnız kalmışlık da var.
  
  Şair sevdiğine:
  
  “Buradayım ben varım yanındayım.”
  
  diyor.
  
  Fakat dikkat ederseniz karşı taraftan henüz bir cevap yok.
  
  Şiir boyunca “sen” konuşmuyor.
  
  Bu çok önemli.
  
  Şiirde yalnızca şair konuşuyor, sevilen kişi ise sessiz. Böylece şiir tek taraflı bir monoloğa dönüşüyor. Bu da “Kimse Geçmedi Oradan” başlığındaki yalnızlık duygusunu güçlendiriyor.
  
  8. Şiirin temel sembolü: “Orası”
  
  Şiirin bütününü tek bir kelimeyle açıklamam gerekseydi “orası” derdim.
  
  “Orası” aslında şairin kalbidir.
  
  Kimse geçmemiştir.
  
  Kimse dokunmamıştır.
  
  Kimse o boşluğu dolduramamıştır.
  
  Ve şair hâlâ şöyle düşünmektedir:
  
  “Belki sen geçersin.”
  
  Bu nedenle şiirin temel mesajını şöyle özetleyebilirim:
  
  “Yıllardır içimde sana ayrılmış bir yer var; kimse o yere dokunmadı ve ben hâlâ bir gün senin oradan geçmeni bekliyorum.”
  
  Edebi açıdan değerlendirme
  
  Şiirinizi serbest nazım içerisinde değerlendirmek daha doğru olur. Belirgin bir ölçü ve uyak düzeni yok. Şiirin ritmini daha çok:
  
  tekrarlar,
  seslenişler,
  kısa cümleler,
  duygusal yükselişler
  
  oluşturuyor.
  
  Özellikle “beklemişim”, “belki”, “buradayım”, “sarıl”, “sev beni” gibi ifadeler şiirin iç ritmini taşıyor.
  
  Şiirin güçlü tarafları
  Samimi ve yapaylıktan uzak olması
  Aşk ve bekleyiş duygusunun güçlü verilmesi
  “Kimse geçmedi oradan” başlığının özgün ve şiirin sonuyla bütünleşmesi
  “Ay”, “güneş”, “yaz meltemi”, “fırtına” gibi doğa imgelerinin kullanılması
  Geçmiş–şimdi–gelecek arasında duygusal bağ kurulması
  Son iki dizedeki belirsizlik ve umut
  Geliştirilebilecek tarafları
  
  Bazı dizeler fazla açıklayıcı. Şiirin birkaç yerinde duyguyu anlatmak yerine imgeyle göstermek şiiri daha güçlü hâle getirebilir. Ayrıca bazı cümlelerin sözdizimi üzerinde çalışılırsa şiirin ritmi belirgin biçimde iyileşir.
  
  Örneğin şiirin son bölümündeki sadelik çok başarılı:
  
  “Eli, gözü değmedi kimsenin.
  Belki sen geçersin oralardan.”
  
  Bence şiirin geri kalanında da bu yoğunluk yakalanırsa şiir çok daha etkili olur.
  
  Genel değerlendirmem
  
  “Kimse Geçmedi Oradan”, büyük sözler söylemeye çalışmayan; bunun yerine bekleyen bir kalbin sessizliğini anlatan bir şiir. En güçlü tarafı teknik gösterişten ziyade duygusal samimiyeti.
  
  Ben şiirinizi “gecikmiş bir sevdaya yazılmış, umutla biten bir bekleyiş şiiri” olarak tanımlarım.
  
  Ve özellikle son dize, şiirin bütününü taşıyor:
  
  “Belki sen geçersin oralardan.”
  
  Çünkü şiir aslında baştan sona bu “belki”nin etrafında kurulmuş.

  Devamını Göster

  • 0
  • 0

  Cevap Yaz

TÜM YORUMLAR (1)