Kültür Sanat Edebiyat Şiir

1- bir kimsenin bir toplulugun yanina yaklasmak..
2- bir bocek akrep yilan tarafindan isirilmak
3- kapali veya yari kapali bir kaba bir kimse tarafindan girdirilmek
igneli ficiya sokuldu.. havuza sokuldu gibi..

bir kimse yada kimseler tarafindan.. kodes veya mapusa kapatilmak.. iceri tikilmis olursunuz..
yada kilit bozulur helada banyoda mahsur kalir.. kepenkleri indirip kitlerler pasajda kalakalirsiniz.. yada asansor iki kat arasinda kalir kapiyi acamaz.. yardim gelip kurtarirlar.. icerde tikildim kalakaldim dersiniz.. deriz..

herhangi nedenden oturu.. kanal.. boru.. damar.. gibi seylerin bir yerinin kapanmasi.. hareketliligin sekteye ugramasi..
yolda kaza olmus.. trafik tikandi deriz.. nezle oldum burun tikali deriz..
veya kendi istemimizle.. akmamasi icin su borusuna tapa.. siseye tipa.. kulaga pamuk tikariz.. ve kulak tikanmis olur..

sofrada ihtiyaci kadar yiyecegi yiyip.. herkes kalkarken.. kitlik cikacakta.. bir daha goremiyecekmis gibi.. istah ile yemekte devam etmek..

genellikle eti yenmiyen hayvanlar icin dogurmus anlaminda kunnamis kelimesi kullanilir

istisna ayi icin potakladi domuz icin mozakladi mozalakladi terimi kullanildigi gibi.. esek icin sipaladi denir..

eti yenenlerde ise koyun keci icin kuzuladi (aslin da keci icin oglak yapti yada oglakladi denmeli) sigir manda icin buzaladi(asli buzagiladi olmali.. hem manda icin malak yapti dense dogru olur) kullanilir..

dogum yapmak amaci ile bir hamile kadinin karin bolgesine basinc uygulamak maksadi ile derin nefes alip kendini kasmasi..

yada peklik sorunu muzdarip kimselerin zorlanmasi

kirec cimento su ve kum ile karilmis kaba yaveya ince harcin duvara surulmesi sivama eyleminin yapilmasi durumu
bu duvar sivanmis deriz..

yine..hamur camur badana boya gibi seylerin kaza sonucu ayakkabimiz pacamiz el kol yuz ceketimize bulasmasi..
duvara yaslaniyim dediydim badana gomlege sivana kaldi deriz..
uzerine
hamurun sofra bezi orttuydum kabarip beze sivana kaldi.. camur ayagima sivana kaldi..
kumese girdiydim pire uzerime sivandi adeta deriz

halk arasin da bir seye cok sevinmek anlamindadir.. belki de kivanc sozcugunun halk arasinda soylenis bicimide olabilir.. halbuki kivanc ovunc ve gurur ile sevinci kapsarken.. kivanmak sevinmek eksenli gibi durur ayse de seni pek seviyormus deyince ne kadar kivandi.. mektubu gelmis askerde oglundan cok kivandi deriz.. der idik daha dogrusu.. modernlesme oz anadili silip supuruyor yerini yeni sozler cok happy oldu gibi melez dil aliyor

1-yogurt hamur gibi nesnelere su katip sulandirmak anlaminda..
2- bir seyin tadini kacirmak cok manasiz konusmak cok lakayit davranmak gibi durumlarda
yeter artik iyice civittin civitma deriz..

ocakta kozde firin da hamur veya pismis ekmek simit corek tur unlu mamulun iyice nar gibi kizartilip nem oranini minimuma indirgeyim hali gevretmek
bu eyleme maruz edilgen halde nesnenin icine dustugu durum gevreyis