Gönlümde deveran eden,
Dönüp duran çark'ım benim!
Can evimde yanıp tüten,
Benzerlerden fark'ım benim!
Gölgende almışım nefes
Ben bir kuşum, sen bir kafes
Gönül kulağımdaki ses
Evim, yuvam bark'ım benim!
Ben gece, sen tan gibisin!
Canım içre can gibisin
Şah damarda kan gibisin
Kalbe giden ark'ım beni!
Benden öte daha ben'sin
Hem ruhumsun hem bedensin
İçimi ısıtan sensin
Zemheride kürk'üm benim!
Bana gönüllü sürgün ol!
Son şarkım ol, son türküm ol!
Ötekilerden farkım ol!
Ey şahikam, görk'üm benim!
Gece mehtabı andıran,
Hasreti yürek yandıran,
Mor gülleri kıskandıran,
Bahçem benim, park'ım benim!
Şahsına münhasır tipsin
Miş'li geçmiş zaman kipsin
Hayata bağlayan ipsin
Gönül bağım, berk'im benim!
Karakışta kor'sun bana!
Kader seni kursun bana!
Rabbim senden sorsun bana!
Mahşer günü sorgu'm benim!
Yâr yâr diye seslendiğim,
Yokluğunda hislendiğim,
Hicranından beslendiğim,
Gelmez diye korku'm benim!
Bir yanın segâhtır senin!
Öbür yanın âh'tır senin
Vuslatın sabahtır senin
Sen ki en son şarkı'm benim!
23/05/2026-Trabzon
Nihat MalkoçKayıt Tarihi : 23.05.2026 12:51:00
Şiiri Değerlendir
© Bu şiirin her türlü telif hakkı şairin kendisine ve / veya temsilcilerine aittir.




M. Nihat Malkoç’un kaleme aldığı "Son Şarkı" isimli şiir, hem biçimsel yapısındaki geleneksel izler hem de içeriğindeki derin lirizmle dikkat çeken, aşk ve aidiyet temalı güçlü bir eserdir.
Şiirin şekil ve içerik bakımından detaylı analizi şu şekildedir:
1. Şekil (Biçim) Bakımından Analiz
• Nazım Birimi: Şiir, Türk halk şiirinin geleneksel nazım birimi olan dörtlüklerle (kıta) yazılmıştır. Toplam 10 dörtlükten oluşmaktadır.
• Ölçü: Eser, 8'li hece ölçüsüyle (4+4 veya duraksız) kaleme alınmıştır. Dizelerin kısa (genellikle ikişer kelimelik) ve dikey bir yapıda sunulması, şiire hem görsel bir ritim kazandırmış hem de okunurken adeta bir şarkı/türkü ezgisi hissi uyandırmıştır.
• Kafiye ve Redif Şeması: Şiirde genel olarak halk şiirinin geleneksel düz kafiye (abab, cccb, dddb) düzeni hakimdir. Her dörtlüğün son dizesi genel bir nakarat veya ortak bir ses yapısıyla ("-ım benim / -um benim") birbirine bağlanmıştır.
Örnek Kafiye Çözümlemesi (1. Dörtlük):
...deveran eden (a) -> "-en" tam kafiye
...çarkım benim (b) -> "-ark" zengin kafiye, "-ım benim" redif
...yanıp tüten (a) -> "-en" tam kafiye
...farkım benim (b) -> "-ark" zengin kafiye, "-ım benim" redif
Örnek Kafiye Çözümlemesi (4. Dörtlük):
...bensin (c) -> "-en" tam kafiye, "-sin" redif
...bedensin (c)
...sensin (c)
...kürküm benim (d)
• Ahenk Unsurları: Şair, kelime içlerindeki sessiz ve sesli harflerin tekrarıyla (aliterasyon ve asonans) iç melodiyi çok güçlü tutmuştur. Özellikle "n", "m" ve "r" seslerinin yoğunluğu şiire yumuşak ve hüzünlü bir tını katmaktadır.
2. İçerik (Anlam ve Tema) Bakımından Analiz
• Tema: Şiirin ana teması "mutlak aşk, aidiyet, vuslat özlemi ve sevgilinin eşsizliği"dir. Şair, sevgiliyi hayatının merkezine koyarak onu varoluşunun tek sebebi olarak ilan eder.
Tematik Bölümler ve İmgeler
• Sevgilinin Eşsizliği ve Karşıtlıklar (1-4. Dörtlükler):
Şair, sevgiliyi "benzerlerden farkım" olarak nitelendirerek onun biricikliğini vurgular. Kulaktaki ses, damardaki kan, ruh ve beden gibi hayati kavramlarla sevgiliye olan bağı anlatır. "Ben gece, sen tan gibisin" dizesinde tezat (karşıtlık) sanatından yararlanarak sevgilinin kendisini aydınlatan bir nûr olduğunu belirtir. Kışın ortasında sevgilinin varlığını bir "kürk"e benzeterek onun ısıtıcı gücüne sığınır.
• Teslimiyet ve Zirve (5-7. Dörtlükler):
"Bana gönüllü sürgün ol!" dizesiyle şair, sevgiliden tam bir teslimiyet talep ederken kendisinin de ona ait olduğunu ilan eder. Sevgili onun için bir "şahika" (zirve) ve "görk"tür (ihtişam). Yedinci dörtlükte kullanılan "Miş'li geçmiş zaman kipsin / Hayata bağlayan ipsin" dizeleri, sevgiliyi hem geçmişin güzel bir anısı hem de bugünün yaşama sebebi olarak modern bir dille tanımlar.
• Kader, Korku ve Mahşer (8-9. Dörtlükler):
Bu bölümlerde aşk, dünyevi boyutundan çıkıp metafizik bir boyuta taşınır. "Mahşer günü sorgum benim" ifadesi, bu aşkın hesabının ahirette bile sorulacak kadar büyük ve kutsal olduğunu gösterir. En büyük korku ise "gelmez diye korkum benim" dizesiyle aktarılan, sevgiliye kavuşamama (vuslatın gerçekleşmemesi) korkusudur.
• Musiki ve Son Söz (10. Dörtlük):
Şair, klasik Türk musikisi makamlarına (Segâh, Saba) atıfta bulunarak sevgilinin hüzünlü ama bir o kadar da huzur veren yapısını özetler. Şiirin adı olan "Son Şarkı", sevgilinin ömür boyu söylenecek son ve en güzel ezgi olduğunu vurgulayarak eseri vurucu bir şekilde sonlandırır.
Genel Değerlendirme
M. Nihat Malkoç'un "Son Şarkı" şiiri, şekil yönüyle Halk Şiiri geleneğinin (hece ölçüsü, dörtlük, yalın dil) izlerini taşırken; içerik, hayal dünyası ve musikiyi kullanış biçimiyle Klasik (Divan) Şiirinin estetiğini ve aşk anlayışını çağrıştırmaktadır. Kısa dizelerle sağlanan dinamik ritim, yoğun duygusal pencereler açarak okuyucuda derin bir iz bırakmaktadır.
TÜM YORUMLAR (1)