Ahlak ve etik Şiiri - Kemal Tekir

Ahlak ve etik

Ahlak;
bir toplumda genel olarak uyulması beklenen kurallar, görevler ve sorumluluklardır.
Özde ve sözde doğruluktur.
İlkeli, kararlı, tutarlı ve istikrarlı olmaktır.
Doğruluk ve dürüstlüktür.
Ahlak, insanın değer ve tutumlarını içeren vicdani kurallar bütünüdür.
Örnek:
Bir insanın kimse görmezken de doğru davranması,mendine yapılmasını istemediği şeyi başkasına yapmaması.
çıkarına aykırı olsa bile adaletten şaşmaması ,yalandan,yalancı şahitlikten kaçınması ahlakın özüdür.

Etik

Etik;insan ilişkilerinin temelinde yer alan
doğru–yanlış, iyi–kötü gibi kavramları
ahlaki açıdan inceleyen felsefi disiplindir.
Örnek:
Bir hekimin, hastasının kimliğini ve özel bilgilerini koruması etik bir sorumluluktur.
Bir gazetecinin, doğruluğu teyit edilmemiş bir bilgiyi yayımlamaması etik bir ilkedir.

Ahlak ve Etik

Ahlak ve etik iç içe geçmiş,
vicdani ölçü ve kıstaslardır.
Örnek:
Ahlak bireyin iç sesi iken,
etik bu sesi toplumsal kurallarla sistemli hâle getirir.

Güzel Ahlaklı İnsan

Yalan söylemez, insanların güvenini istismar etmez.
Örnek: Emanet edilen bir sırrı menfaat için kullanmaz.

İşlerinde ve yaşamında doğruluğu, dürüstlüğü esas alır.
Örnek: Hata yaptığında suçu başkasına atmaz, sorumluluğu üstlenir.

Söz verince tutar, ahde vefalıdır.
Örnek: Zorlaşsa bile verdiği sözü bahanelerle ertelemez.

İlkeli, kararlı ve istikrarlıdır; özüyle sözü birdir.
Örnek: Menfaat değiştiğinde değerlerini değiştirmez.

Kibirden, gururdan ve mağrurluktan kaçınır.
Örnek: Bilgisiyle insanları ezmez, üstünlük taslamaz.

İnsanları ayrıştırmaz, kutuplaştırmaz.
Örnek: Fikir ayrılığı yaşasa bile saygıyı elden bırakmaz.

Küfür, hakaret, şiddet, baskı ve dayatmadan uzak durur.
Örnek: Gücü elindeyken bile başkasının onurunu incitmez.

Maddi ve manevi sömürüden, kul hakkından kaçınır.
Örnek: Zor durumda olan birini borçla, makamla ya da korkuyla ezmez.

Ticarete hile karıştırmaz, ölçü ve tartıda adildir.
Örnek: Kalitesiz malı kaliteli diye sunmaz.

Fitne, fesat, kıskançlık, dedikodu ve cimrilikten uzak durur.
Örnek: Başkasının başarısını küçümsemek yerine takdir eder.

Sonuç
Etik ve ahlak;
yalnızca bireysel erdemler değil,
aynı zamanda inançların, toplumsal barışın ve adil düzenin temel dayanağıdır.
Ahlak çökerse, hukuk da çöker.
Vicdan susarsa, adalet de susar.

Kemal Tekir
HalkınHak kın sesi